Wcześniejsze

2014/2015 2013/2014 2012/2013 2011/2012 2010/2011 2009/2010 2008/2009 2007/2008 2006/2007 2005/2006

Deir el Bahari - Misja Totmesa III

Misja Totmesa III – Raport z sezonu 2011

(1 listopada–13 grudnia 2011)

Instytucje uczestniczące: Muzeum Narodowe w Warszawie i Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej UW im. Prof. Kazimierza Michałowskiego

Projekt finansowany ze środków Narodowego Centrum Nauki

Kolejny sezon prac misji poświęcony był dalszym studiom nad dekoracją Sali Hypostylowej, magazynu naczyń ofiarnych i Sali na Barkę. O ile w Sali Hypostylowej dokładnie jest już rozpracowana ściana północna i zachodnia (oprócz jednej sceny), to ściana wschodnia z rzeczną procesją podczas Pięknego Święta Doliny ma jeszcze nie do końca ustaloną sekwencję scen [il.1]. Podobnie sytuacja wygląda w Sali na Barkę: większość dekoracji jest już rozpracowana, pozostają jednak wątpliwości dotyczące układu scen na ścianie zachodniej i na zachodnich krańcach ścian północnej i południowej. W magazynie naczyń rytualnych wszystkie sceny są zlokalizowane ale wiele luk można jeszcze uzupełnić.

 

Il. 1. Barka z wioślarzami – fragment sceny ze wschodniej ściany Sali Hypostylowej. Fot. Z. Doliński.

 

 

Przygotowywane do druku w I tomie publikacji sceny z pomieszczeń D, G i H wciąż są uzupełniane i weryfikowane. Zarazem tworzone są fotograficzne rekonstrukcje kilku wybranych scen. W tym sezonie powstały rekonstrukcje ścian niszy w pomieszczeniu D [il.2].

Il. 2. Prawa ściana niszy z sali D, poświęconej kultowi królewskiego ka. Zdjęcia i rekonstrukcja komputerowa Z. Doliński, rysunek H Lewakowej i B. Pochwalskiej.

 

Kontynuowane są studia nad tytulaturą królewską na odrzwiach; część fragmentów została sfotografowana, jak również niektóre fragmenty należące do dekoracji sali hypostylowej – m.in. odzyskany w zeszłym roku fragment z głową króla w chepereszu i głową Amona [il.3].

Il. 3. Z. Doliński fotografuje blok z fragmentem sceny obejmowania króla przez Amona, z zachodniej ściany Sali Hypostylowej. Fot. M. Dolińska.

 

Rozrysowano fragmenty architrawów, do tej pory nie zinwentaryzowane [il.4].

 

Il. 4. Architekt (M. Caban) przy pracy. Fot. M. Dolińska.

 

Zaczął powstawać cyfrowy inwentarz drobnych znalezisk przechowywanych w szafach w magazynie (fragmentów sarkofagów, stel, uszebti itp.; tylko część z nich została opublikowana przez prof. J. Lipińską).

W związku z przygotowywaną rekonstrukcją 3D świątyni niezbędne jest rozwiązanie problemu powiązań między sąsiadującymi budowlami, w szczególności między świątyniami Totmesa i Mentuhotepa. Enigmatyczne, śladowo zachowane szczątki konstrukcji przy dolnej rampie i przed kaplicą Hathor Totmesa, posadowioną na terenie świątyni Mentuhotepa, zostały ponownie przebadane i czekają na interpretację architektoniczną [il.5]. Wyciągnięte już wnioski pozwalają na udoskonalenie widoku fasady świątyni.

 

Il. 5. Pozostałości dolnej rampy świątyni Totmesa III. Fot. M. Dolińska.

 

 

Zrekonstruowano cztery bloki z fragmentów i uzupełniono ich formę w sztucznym kamieniu [il.6]. Bloki te tworzą północny koniec wschodniej ściany sanktuarium, którą wybrano do odtworzenia wiele lat temu, co konsekwentnie realizowano. Jak dotąd, zrekonstruowano ponad 20 bloków, częściowo dwustronnie dekorowanych (z drugiej strony mieści się nisza). Po następnym sezonie cała ściana powinna być gotowa i prowizorycznie zestawiona w magazynie. Docelowo planujemy ekspozycję tej ściany i szeregu innych efektownych scen (nie rekonstruowanych, lecz tylko poklejonych i zabezpieczonych) w lokalnym muzeum. Ponadto oczyszczono i utwardzono szczególnie narażone na zniszczenie fragmenty reliefów, zwłaszcza tych, które w przeszłości zostały narażone na zalanie podczas powodzi.

 

Il. 6. Konserwatorzy (J. Lis i A. Karolczak) rekonstruują blok ze wschodniej ściany sanktuarium. Fot. M. Dolińska.

 

 

Założono oświetlenie w drugim pomieszczeniu magazynu (główny ciąg pomieszczeń magazynowych został okablowany w zeszłym sezonie). Nigdy do tej pory nie było widać reliefów tam przechowywanych tak dokładnie [il.7]; dobre oświetlenie przyczyniło się też do odnalezienia schowanych niegdyś za kamieniami planów architektonicznych [il.8] ...

 

Il. 7. Blok z południowej ściany pomieszczenia I – magazynu naczyń rytualnych. Fot. M. Dolińska.

Il. 8. Narożnik Sali na Barkę, bloki zestawione w bocznym pomieszczeniu magazynu. Fot. M. Dolińska.

nr osoba specjalizacja afiliacja
1. dr Monika Dolińska kierownik misji, egiptolog Muzeum Narodowe w Warszawie
2. Janina Wiercińska egiptolog Muzeum Narodowe w Warszawie
3. Piotr Czerkwiński egiptolog doktorant Instytutu Archeologii UW
4. Filip Taterka student archeologii UAM, Poznań
5. Mariusz Caban architekt doktorant Politechniki Wrocławskiej
6. Szymon Caban architekt
7. Joanna Lis konserwator Muzeum Narodowe w Warszawie
8. Andrzej Karolczak konserwator Muzeum Narodowe w Warszawie
9. Zbigniew Doliński fotograf Muzeum Narodowe w Warszawie

wybierz opcję z menu:
misje prace doktorskie komunikaty
© 2008-2014
Stworzenie strony internetowej: grupamak.pl